Zeeland Seaports wil zich in de markt profileren als duurzame haven. Een van de speerpunten hierbij is de ontwikkeling van duurzame industrie en het duurzamer maken van bestaande industrie langs het  Kanaal Gent-Terneuzen.

 

Vanuit dit speerpunt ontstaan innovaties gericht op duurzaam (her)gebruik van reststromen. Voorwaarde voor benutting van reststromen en het ontsluiten van een markt voor verhandeling hiervan is een infrastructuur (fysiek en organisatorisch) om verschillende gebruikers met elkaar te verbinden; dit noemen we een 'smart link'. 

 

  Bekijk het filmpje van het project Ondergronds verbonden.

 

Projectomschrijving

Voor de Multy Utility Providers (MUP) is sprake van een infraprovider en van utility providers. De infraprovider heeft als taak het beheer en onderhoud van de leidingstraat en is daarnaast verantwoordelijk voor het toelaten en bewaken van kwaliteit van de utility providers. De utility providers zijn de contracteerde leveranciers en afnemers van het product (utility). In eerste instantie worden de volgende utilities verder uitgewerkt: CO₂, Gas, Warmte, Biodiesel, Elektriciteit en (warm)Water.

Voor de uiteindelijke realisatie van de MUP moeten een aantal stappen (al dan niet opeenvolgend) worden doorlopen. Deze worden hieronder kort beschreven.

 

Stap 1. Contractueel vastleggen partijen
Uit vooronderzoek is gebleken dat er een markt is voor een MUP in de kanaalzone.
Nu is het van belang dat de belangstelling vanuit de markt voor de MUP concreet wordt gemaakt door dit vast te leggen in contracten of intentieverklaringen per utility.

 

Stap 2. Vastellen tracé
Het buisleidingtracé moet in overleg met zowel publieke als private partijen en met oog voor toekomstige ontwikkelingen definitief worden gemaakt. Hierbij moet gestart worden met de tracé/MER procedure.
 

Voor het tracé zijn 5 clusters voorgesteld:

1. DOW en de Braakmanhaven
2. Westelijke Kanaaloever 
3. Koegorspolder 
4. Ten noorden van Sas van Gent 
5. Ten zuiden van Sas van Gent

Stap 3. Opstellen flankerend beleid
Op het concept MUP zullen allerlei wetten en regelgevingen van toepassing zijn. Te denken valt hierbij aan bijvoorbeeld veiligheid. Daarnaast is het te verwachten dat ook Zeeland Seaports, al dan niet in samenwerking met de gemeente Terneuzen, verordeningen moeten opstellen om het gebruik van het leidingnetwerk te reguleren. Doelstelling van deze stap is het opstellen van flankerend beleid om het beheer van de leidingstraat te reguleren zowel richting de exploitant van het leidingnetwerk als richting de grondeigenaren in de kanaalzone.

 

Stap 4. Opstellen adequate financieringsstructuur
Een voorlopige inschatting van de investeringskosten komt neer op ongeveer € 120 miljoen euro.
Dit is de aanleg van de infrastructuur, inclusief 5 mantelbuizen, maar exclusief aansluitingen en installaties. Een goede business case geeft een rendement voor investeerders en voldoende zekerheden voor vreemd vermogen verschaffers. Hiervoor moet een adequate financieringsstructuur ontworpen worden, met een juiste allocatie van de risico's.

 

Stap 5. Business plan en investeringsvoorstellen
Op basis van de business case kan een overall business plan opgesteld worden als onderbouwing voor investeringsproposities.

Aan het eind van het subsidietraject wordt de generieke (technische, milieutechnische en commerciële) kennis van de MUP in Zeeuws‐Vlaanderen beschikbaar gesteld aan de partners binnen PATCH. Deze partners kunnen dan zelf op basis van een verkenning van hun eigen behoefte naar logistieke leidingnetwerken voor (rest)stromen gelijksoortige initiatieven ontplooien.

Patch

In het kader van de Europese Interreg stimuleringsregeling (Interreg IV) hebben 9 partners - Oostende, Ramsgate, Portsmouth, Newhaven, East Sussex County Council, South East England Development Agency (SEEDA),  Calais, Zeebrugge en Zeeland Seaports - gezamenlijk Ports Adapting To Change (PATCH) opgestart.

Dit programma moet bijdragen aan drie doelstellingen:

 

• verbetering van het management van de deelnemende havenbedrijven;
• vergroten van de diversificatie van de economische activiteit in de havens en de internationale samenwerking op dat vlak; verbeteren van de kwaliteit van de logistieke operaties (transport) van de havens, zowel over water als over land.
• Binnen het programma PATCH zal Zeeland Zeaports de Mulit Utility Provider verder gaan uitwerken, waarbij ze de kennis voor de ontwikkeling van een MUP aan de andere PATCH partners beschikbaar zal stellen.

 

Doelstelling

De doelstelling van het Multi Utility Provider project wordt binnen PATCH als volgt omschreven:

 

De ontwikkeling van een uniform buisleidingnetwerk ter bevordering van duurzame industrie in de Kanaalzone Gent-Terneuzen.

 

De aanpak in de haven van Terneuzen wordt daarmee een Pilot voor de overige PATCH havens.

 

Partners

De subsidie die Zeeland Seaports voor de MUP ontvangt, is een 50% subsidie regeling. Dat wil zeggen, 50% is afkomstig via Interreg IV-A van PATCH en 50% moet de partner zelf financieren. Om deze financiering tot stand te brengen, heeft ZSP een viertal partners bereid gevonden een bijdrage te leveren in de vorm van cofinanciering. Deze partners zijn:

 

• Ministerie van Economische Zaken;
• Provincie Zeeland;
• Gemeente Terneuzen;
• N.V. Westerscheldetunnel.

 

In totaal is een bedrag van 1 miljoen euro beschikbaar voor de MUP, waarvan dus de helft wordt bijgedragen door ZSP en bovengenoemde partners.

 

Voordelen MUP

• Bij aanleg van meerdere buisleidingen in één keer ontstaan schaalvoordelen, waardoor investeringen eerder tot een haalbare businesscase leiden en vraag en aanbod van meerdere producten bij elkaar gebracht worden; afzonderlijke initiatieven komen vaak moeilijker van de grond; 
• Een buisleidinginfrastructuur is een aanvullende duurzame transportmodaliteit, naast vervoer over weg, water, of per spoor;
• Het netwerk van bedrijven dat aangesloten is op de infrastructuur geeft nieuwe mogelijkheden voor ongereguleerde netwerken; dit is interessant voor interne levering binnen het netwerk, maar ook voor een gezamenlijke inkoop van buiten het netwerk;
• Een buisleidinginfrastructuur kan bijdragen aan verbeterde energie efficiency en beperking van CO₂ uitstoot; beiden zijn zeer belangrijk in discussies rondom maatschappelijk verantwoord ondernemen en duurzaamheid.

 

Varianten leidingstraten
Bij de realisatie zal gebruik gemaakt worden van een combinatie van drie typen leidingstraten.

• Variant 1 betreft leidingen die op een bepaalde diepte ondergronds worden aangelegd en die niet direct bereikbaar hoeven te zijn voor onderhoud en andere werkzaamheden.
• In variant 2 worden leidingen op diepte in een bekisting aangelegd en zijn hierdoor makkelijker bereikbaar voor bijvoorbeeld onderhoud.
• In variant 3 worden leidingen in een bekisting vlak onder het maaiveld aangelegd en zijn daardoor permanent toegankelijk. In deze variant worden aftakkingen naar de bedrijven voorzien en is uitbreiding het eenvoudigst te realiseren.

Betrokken partijen
Bij het project Multi Utility Provider zijn de volgende partijen betrokken:

 

• Zeeland Seaports
  Initiatiefnemer en Projectmanager.
• PNO Consultants
  Financiële adminstratie.
• Nedmobiel
  Houd zich bezig met begeleiding in het projectmanagment en de stappen 4 en 5.
• Summit Energy Services
  Zal zich inzetten op stappen 1 en 5.
• Enprodes
  Houdt zich bezig met stap 3 en het opzetten van stap 2.

Planning
De komende 2 jaar zal gewerkt gaan worden aan bovenstaande stappen. Uiteindelijk is het de bedoeling dat begin 2012 het project op drempel van realisatie is gebracht.